محمد حسن خان اعتماد السلطنه

36

صدر التواريخ يا تاريخ صدور قاجار ( فارسى )

فرزندان حاجى ابراهيم خان صدر يكى ميرزا محمد خان بيگلربيگى فارس است كه در گرفتارى پدر خود در طهران او را هم در شيراز برحسب اشارت دولت گماشتگان شاهزاده حسينعلى ميرزا گرفتند و راحتش كردند . يكى ديگر از فرزندان حاجى ابراهيم خان ، اسد اللّه خان است كه در عهد فتحعلى شاه چندى حكمران كاشان بود و برحسب امر دولت از شاهزادگان هرات محمود ميرزا و فيروز ميرزا و كامران ميرزا كه به ايران پناه آورده بودند و مقضى - المرام به هرات مراجعت مىكردند ، پذيرائى و مهماندارى كرد و در اواخر عهد فتحعلى شاه حاكم بروجرد و خوزستان بود كه در روزگار گرفتارى پدر خود در طهران مأمورى هم به بروجرد رفت ، او را هم در همان روز از زحمت زندگانى راحت نمودند . باقى اولاد حاجى ابراهيم خان صدر كه در عهد پدر مصدر خدمتگذارى دولت نبودند حاجى ميرزا عليرضا معتمد حرم‌سراى دولت و آقا ميرزا على اكبر قوام الملك است كه در شيراز از طرف دولت بيگلربيگى مقتدر فارس بوده است . اين دو نفر چون طفل بوده - اند در زمان مغضوب شدن پدرشان مورد عنايت سلطانى شده‌اند شرح حال اين دو از قرارى است كه نگاشته مىشود : از بستگان حاجى ابراهيم خان صدر حاجى ميرزا ابو الحسن خان شيرازى « 1 » همشيره‌زاده و داماد او است كه بعد از قتل صدر در سنهء هزار و دويست و بيست و چهار به توسط حاجى محمد حسين خان امين الدوله اصفهانى كه بعد از ميرزا شفيع صدر اعظم ايران شد در حضرت خاقانى فتحعلى شاه طاب ثراه لقب خانى

--> ( 1 ) - ميرزا ابو الحسن خان شيرازى ، ايلچى كبير ، از رجال معروف اوايل عهد قاجار و خواهرزادهء حاجى ابراهيم خان اعتماد الدوله شيرازى و پسر ميرزا محمد على اصفهانى سررشته‌دار بود . فتحعلى شاه كه در اثر سعايت مخالفان از حاج ابراهيم خان اعتماد الدوله بدگمان گشته و از تسلط او بر امور انديشناك شده بود او را گرفته و كور كرد و زبانش را بريده و با زن و فرزند به قزوين فرستاد و در آنجا هلاك كردند ( ذى حجهء سال 1216 قمرى . ) و عدهء از غلامان خود را به ولاياتى كه فرزندان و خويشان حاجى در آن ولايات بودند ، فرستاده و آنها را فرمان داد تا در روز معين بستگان او را هلاك كنند ، در آن هنگام ميرزا ابو الحسن از جانب ميرزا اسد اللّه خان پسر حاجى ابراهيم كه ايالت لرستان و بروجرد و -